برای تابعیت هلند چه امتحانی لازم است؟
در یک نگاه
برای تابعیت هلند (naturalisatie) دست‌کم ۵ سال اقامت پشت‌سرهم و دیپلم اینبورخرینگ در سطح A2 لازم است. Staatsexamen NT2 در سطح B1 یا B2 هم قبول است. دولت می‌خواهد مدت اقامت را به ۱۰ سال و سطح زبان را به B1 برساند، ولی تا اکتبر ۲۰۲۶ این تغییرها اجرا نشده است.
گرفتن پاسپورت هلندی برای خیلی از ایرانی‌ها و افغان‌های ساکن هلند هدف مهمی است. یکی از شرط‌ها امتحان زبان است، و سوال رایج این است که دقیقاً کدام امتحان. این مقاله شرط‌های فعلی را از سایت رسمی اداره‌ی مهاجرت هلند (IND) خلاصه می‌کند.
شرط‌های تابعیت هلند چیست؟
طبق سایت IND (به‌روز شده در ۸ اکتبر ۲۰۲۶)، برای تابعیت از راه naturalisatie این‌ها لازم است:
- دست‌کم ۱۸ سال سن داشته باشید.
- دست‌کم ۵ سال پشت‌سرهم با اجازه‌ی اقامت معتبر در هلند زندگی کرده باشید، و تمدید اقامتتان را همیشه به‌موقع درخواست کرده باشید.
- اقامتتان از نوع دائم یا با هدف ماندگار باشد؛ مثلاً اقامت دائم پناهندگی یا اقامت دائم معمولی. اقامت تحصیلی حساب نمی‌شود.
- شرط اینبورخرینگ را انجام داده باشید (پایین‌تر توضیح داده شده).
- برای نظم عمومی و امنیت هلند خطری نباشید.
- آماده باشید در مراسم تابعیت بیانیه‌ی همبستگی (verklaring van verbondenheid) را بگویید.
- در اصل باید تابعیت قبلی‌تان را کنار بگذارید، مگر استثنا داشته باشید. برای ایرانی‌ها این بخش مهم است و پایین‌تر آمده.
بعضی‌ها زودتر از ۵ سال می‌توانند درخواست بدهند؛ مثلاً کسی که دست‌کم ۳ سال با یک شهروند هلندی ازدواج کرده و با او زندگی می‌کند.
کدام امتحان زبان؟
شرط فعلی امتحان اینبورخرینگ در سطح A2 است. یکی از این‌ها کافی است:
- دیپلم اینبورخرینگ در سطح A2 یا بالاتر
- Staatsexamen NT2 در سطح B1 (Programma I) یا B2 (Programma II)
بعضی‌ها از امتحان معاف‌اند، مثلاً کسی که ثابت کند خواندن، نوشتن، صحبت کردن و فهمیدن هلندی‌اش به اندازه‌ی کافی خوب است. جزئیات معافیت‌ها در صفحه‌ی Civic integration for naturalisation سایت IND هست. دیپلم اینبورخرینگ دیجیتال را از Mijn Inburgering می‌گیرید و برای درخواست تابعیت به کار می‌برید.
اگر زیر قانون اینبورخرینگ ۲۰۲۱ و در مسیر B1 هستید، دیپلم NT2 شما هم شرط اینبورخرینگ را تمام می‌کند و هم برای تابعیت کافی است. برای فرق این دو امتحان، مقاله‌ی Staatsexamen NT2 چیست را بخوانید.
تابعیت ایرانی را باید کنار بگذارید؟
قاعده‌ی کلی هلند این است که بعد از تابعیت، تابعیت قبلی را کنار بگذارید، اگر ممکن باشد. ولی طبق سایت دولت هلند (rijksoverheid.nl)، برای شهروندان ایران از نظر قانونی ممکن نیست تابعیتشان را کنار بگذارند. پس این شرط برای ایرانی‌ها عملاً اجرا نمی‌شود.
استثناهای دیگری هم هست. طبق IND، این‌ها لازم نیست تابعیت قبلی را کنار بگذارند:
- کسی که در روز امضای فرمان تابعیت با یک شهروند هلندی ازدواج کرده یا شریک ثبت‌شده‌ی اوست
- کسی که اقامت پناهندگی دارد
- کسی که در قلمرو هلند به دنیا آمده و الان هم آنجا زندگی می‌کند
وضعیت هر کشور در فهرست کشورهای سایت IND هست. قبل از درخواست، کشور خودتان را آنجا ببینید.
درخواست تابعیت چطور انجام می‌شود؟
- شرط‌ها را در سایت IND چک کنید.
- مدارک را آماده کنید: پاسپورت، شناسنامه‌ی کشور مبدأ (قانونی‌شده و ترجمه‌شده)، اجازه‌ی اقامت، و دیپلم اینبورخرینگ یا گواهی معافیت.
- در شهرداری محل زندگی‌تان وقت بگیرید و درخواست را همان‌جا ثبت کنید. هزینه را همان روز می‌پردازید.
- IND تا ۱۲ ماه وقت دارد تصمیم بگیرد. روند را در My IND دنبال می‌کنید.
- اگر قبول شد، به مراسم تابعیت دعوت می‌شوید. فقط با شرکت در این مراسم و گفتن بیانیه‌ی همبستگی هلندی می‌شوید. بعد از آن می‌توانید پاسپورت هلندی بگیرید.
تغییرهایی که در راه است
دولت هلند برنامه دارد شرط‌ها را سخت‌تر کند:
- مدت اقامت از ۵ به ۱۰ سال. دولت در سپتامبر ۲۰۲۵ این طرح را اعلام کرد.
- سطح زبان از A2 به B1. این هم در برنامه‌ی دولت هست.
این دو تغییر تا اکتبر ۲۰۲۶ هنوز اجرا نشده‌اند و سایت IND هنوز ۵ سال و A2 را می‌گوید. ولی اگر می‌خواهید تابعیت بگیرید، منطقی است که برای B1 آماده شوید، یا اگر شرط‌ها را دارید زودتر درخواست بدهید. هر وقت این قانون‌ها عوض شود، همین مقاله را به‌روز می‌کنیم.
از A2 شروع کنید، ولی آنجا نمانید
A2 برای تابعیت فعلاً کافی است، ولی B1 هم درِ کار و تحصیل را باز می‌کند و هم شما را برای قانون احتمالی آینده آماده می‌کند. برای اینکه بدانید الان کجا هستید، تعیین سطح رایگان را امتحان کنید. برای انتخاب بین دو سطح هم مقاله‌ی امتحان A2 یا B1؟ را بخوانید.
برای تمرین امتحان خواندن A2، نمونه سوال امتحان A2 را بزنید: ۲۵ سوال با جواب و توضیح فارسی.
برای تمرین امتحان نوشتن A2، نمونه سوال نوشتن A2 را ببینید: ۸ تمرین با جواب نمونه و ترجمه‌ی فارسی.
برای تمرین امتحان صحبت A2، نمونه سوال صحبت A2 را ببینید: ۱۶ سؤال با جواب نمونه و ترجمه‌ی فارسی.
اگر از صفر شروع می‌کنید، راهنمای آموزش زبان هلندی از صفر نقشه‌ی راه را قدم‌به‌قدم می‌گوید.
این مقاله بر اساس سایت رسمی IND (ind.nl، به‌روز شده در ۸ اکتبر ۲۰۲۶) و سایت دولت هلند (rijksoverheid.nl) نوشته شده است. این راهنمای عمومی است، نه مشاوره‌ی حقوقی؛ برای وضعیت خودتان با شهرداری یا IND مشورت کنید.