جشنها و تعطیلات رسمی هلند: کی، چه خبر است و چه بگوییم
در یک نگاه
هلند حدود ده روز تعطیل رسمی دارد، از سال نو و عید پاک تا روز پادشاه و کریسمس. ولی تعطیل بودن کار به قرارداد شما بستگی دارد و خیلی از مغازهها در بعضی از این روزها باز هستند. این مقاله هر جشن را کوتاه معرفی میکند، با جملهی هلندیِ همان روز.
اولین سال زندگی در هلند پر از سوال است: امروز مغازهها باز است؟ چرا همه نارنجی پوشیدهاند؟ چرا ساعت هشت شب همه ساکت شدند؟ این مقاله جشنها و روزهای مهم هلند را به ترتیب سال توضیح میدهد، و برای هر کدام یک جملهی هلندی که آن روز به کارتان میآید.
اول یک نکته: تعطیل رسمی یعنی چه؟
به روز تعطیل رسمی feestdag میگویند. ولی در هلند قانون کارفرما را مجبور نمیکند که این روزها به شما مرخصی بدهد. اینکه تعطیل هستید یا نه، در قرارداد کار یا cao (قرارداد جمعی صنف شما) نوشته شده است. بیشتر ادارهها و شرکتها تعطیلاند، ولی فروشگاهها، بیمارستانها و رستورانها معمولاً کار میکنند.
مغازهها هم در هر شهر قانون خودشان را دارند. در شهرهای بزرگ، بیشتر سوپرمارکتها در روزهای تعطیل باز هستند، شاید با ساعت کوتاهتر. فقط روز اول کریسمس و روز اول سال نو تقریباً همهجا بسته است. قبل از رفتن، ساعت کار را در سایت فروشگاه نگاه کنید.
- Ben je morgen vrij? یعنی «فردا تعطیلی؟»
- Is de winkel morgen open? یعنی «مغازه فردا باز است؟»
سال نو (Oud en Nieuw)
شب ۳۱ دسامبر را Oudjaarsavond میگویند. هلندیها این شب oliebollen میخورند، نوعی گلولهی خمیر سرخشده با پودر قند، و ساعت دوازده با آتشبازی سال نو را جشن میگیرند. قانون آتشبازی در هلند در حال تغییر است و هر شهر قانون خودش را دارد، پس قبل از خریدن یا روشن کردن، قانون شهرتان را بپرسید. ۱ ژانویه (Nieuwjaarsdag) تعطیل رسمی است.
- Gelukkig nieuwjaar! یعنی «سال نو مبارک!»
عید پاک (Pasen)
عید پاک هر سال یک تاریخ دیگر دارد، بین اواخر مارس و اواخر آوریل. دو روز تعطیل است: یکشنبه (eerste paasdag) و دوشنبه (tweede paasdag). جمعهی قبلش (Goede Vrijdag) برای بیشتر مردم روز کاری است. خانوادهها دور هم صبحانهی مفصل میخورند و بچهها در باغ دنبال تخممرغهای رنگی میگردند. در سال ۲۰۲۷ عید پاک ۲۸ و ۲۹ مارس است.
- Fijne Pasen! یعنی «عید پاک مبارک!»
روز پادشاه (Koningsdag)، ۲۷ آوریل
شادترین روز سال. ۲۷ آوریل تولد پادشاه، Willem-Alexander، است (اگر یکشنبه باشد، یک روز زودتر). همهی کشور oranje، یعنی نارنجی، میپوشد. خیابانها پر از موسیقی و آدم است و بزرگترین بازار دستدوم سال برپا میشود: در vrijmarkt هر کسی میتواند بدون مجوز وسایل کهنهاش را در پیادهرو بفروشد. بچهها هم ساز میزنند و پول جمع میکنند. اگر دنبال وسایل ارزان برای خانه هستید، این بهترین روز است.
- Fijne Koningsdag! یعنی «روز پادشاه مبارک!»
- Wat kost dit? یعنی «این چند است؟»
روز یادبود و روز آزادی، ۴ و ۵ مه
این دو روز کنار هم هستند و فرهنگ هلند را خوب نشان میدهند.
۴ مه (Dodenherdenking) روز یادبود کشتهشدگان جنگ است. ساعت ۸ شب در کل کشور دو دقیقه سکوت است. اتوبوس و قطار میایستند، مردم در خیابان میایستند و حرف نمیزنند. اگر آن لحظه بیرون هستید، شما هم بایستید و ساکت باشید. این برای هلندیها خیلی مهم است. پرچمها هم تا عصر نیمهافراشتهاند.
۵ مه (Bevrijdingsdag) روز آزادی هلند از اشغال آلمان در جنگ جهانی دوم، در سال ۱۹۴۵، است. در شهرها جشنوارههای موسیقی رایگان برگزار میشود. این روز تعطیل رسمی است، ولی برای خیلی از شرکتها فقط هر پنج سال یک بار روز تعطیل است. باز هم به قراردادتان نگاه کنید.
- twee minuten stilte یعنی «دو دقیقه سکوت»
- de vrijheid یعنی «آزادی»
عروج و پنطیکاست (Hemelvaart en Pinksteren)
دو جشن مسیحی که تاریخشان به عید پاک بستگی دارد. Hemelvaartsdag همیشه پنجشنبه است، ۳۹ روز بعد از عید پاک. خیلیها جمعهاش را هم مرخصی میگیرند و یک تعطیلی چهارروزه درست میکنند. Pinksteren ده روز بعدش است و مثل عید پاک دو روز است: یکشنبه و دوشنبه. در سال ۲۰۲۷ عروج ۶ مه و پنطیکاست ۱۶ و ۱۷ مه است.
سینترکلاس (Sinterklaas)، ۵ دسامبر
مهمترین جشن بچههای هلندی، و تعطیل رسمی نیست. اواسط نوامبر، Sinterklaas، پیرمردی با ریش سفید و لباس قرمز، با کشتی از اسپانیا به هلند «میرسد». تا ۵ دسامبر بچهها شبها کفششان را کنار شومینه یا در میگذارند و صبح در آن شکلات یا هدیهی کوچکی پیدا میکنند. شب ۵ دسامبر (pakjesavond) خانوادهها به هم هدیه میدهند، معمولاً همراه با یک شعر کوتاه و شوخی.
در این هفتهها همهجا pepernoten و kruidnoten میفروشند، شیرینیهای کوچک ادویهدار. حرف اول اسم هر کس هم از شکلات ساخته میشود: chocoladeletter. اگر بچهتان به مدرسهی هلندی میرود، این جشن را حتماً در مدرسه میبیند.
- het pakje یعنی «بستهی هدیه»
کریسمس (Kerstmis)، ۲۵ و ۲۶ دسامبر
کریسمس در هلند آرامتر از سینترکلاس است و بیشتر روز خانواده و غذاست. دو روز تعطیل است: eerste kerstdag (۲۵ دسامبر) و tweede kerstdag (۲۶ دسامبر). روز اول تقریباً همهچیز بسته است. روز دوم خیلی از مغازهها در شهرهای بزرگ باز میشوند. خیلی از خانوادهها هر روز را پیش یک طرف خانواده میگذرانند. در محل کار هم معمولاً یک kerstpakket هدیه میدهند: یک جعبه یا سبد پر از خوراکی و هدیه.
- Vrolijk kerstfeest! یعنی «کریسمس مبارک!»
- Fijne feestdagen! یعنی «تعطیلات خوش!» که در هفتههای آخر سال به همه میگویند.
جشنهای شما هم جا دارند
هلند کشوری با فرهنگهای زیاد است. خیلی از همکاران و همکلاسیها با کمال میل دربارهی نوروز یا شب یلدا میشنوند. خیلی از کارفرماها هم برای جشنهای خودتان مرخصی میدهند، اگر از قبل بخواهید.
- Ik wil graag een vrije dag op 21 maart. یعنی «میخواهم ۲۱ مارس مرخصی بگیرم.»
- Wij vieren het Perzische nieuwjaar. یعنی «ما سال نو ایرانی را جشن میگیریم.»
جملههایی مثل اینها را در کلاس A1 تمرین میکنیم، تا وقتی جشن بعدی رسید، بتوانید به هلندی تبریک بگویید.